Wat doet een steigerbouwer?

Wat houdt het werk van een steigerbouwer in?

Een steigerbouwer zet tijdelijke werkplatformen op, past ze aan tijdens het project en breekt ze weer af zodra het werk klaar is. Schilders, metselaars, dakdekkers en onderhoudsmonteurs gebruiken die steigers om veilig op hoogte te werken. Zonder een stabiele, goedgekeurde steiger mag niemand het bouwwerk betreden.

Het beroep overlapt met verwante vakken. Een steigerbouwer werkt regelmatig samen met constructiewerkers, die de dragende constructie bouwen, en met dakdekkers, die de steiger gebruiken om het dak te bereiken. Ook isolatiemonteurs werken vaak op een steiger die eerst zorgvuldig is opgebouwd en gekeurd.

Welke taken voert een steigerbouwer dagelijks uit?

De dagelijkse taken van een steigerbouwer gaan verder dan buizen en koppelstukken monteren. Hij leest steigertekeningen, kiest het juiste materiaal, bouwt de steiger volgens het plan en controleert de constructie steeds opnieuw op stevigheid en veiligheid. Administratie en overleg met andere vakmensen horen daar ook bij.

• Hij leest en interpreteert steigerplannen en technische tekeningen.
• Hij selecteert en controleert materialen zoals buizen, koppelstukken, platen en ankers.
• Hij bouwt gevelsteigers, hangsteigers en rijdende steigers op de juiste maatvoering.
• Hij plaatst valbeveiliging, leuningen en toegangsluiken.
• Hij past bestaande steigers aan zodra het werk van andere vakmensen vordert.
• Hij voert dagelijkse en wekelijkse veiligheidsinspecties uit.
• Hij breekt de steiger af en sorteert het materiaal na afloop van het project.

Hoe ziet een werkdag van een steigerbouwer eruit?

Een werkdag begint vroeg met een toolboxmeeting, waarin de uitvoerder de risico's van die dag bespreekt. Daarna telt en controleert de steigerbouwer het materiaal en vertrekt hij naar de bouwplaats. Tijdens de dag wisselen tillen, klimmen en nauwkeurig meten elkaar af, met een veiligheidscontrole halverwege de dag.

Aan het einde van de dag vult hij de arbeidskaart in met de voortgang en het gebruikte materiaal. Werken in de buitenlucht is de norm, dus regen, wind en hitte horen bij het vak. Bij langlopende projecten voert hij ook tussentijdse inspecties uit en past hij de steiger aan als andere vakmensen dat nodig hebben. Bij hitte is de werkgever verplicht zonnecrème beschikbaar te stellen op de bouwplaats, en de werknemer moet die ook daadwerkelijk gebruiken. Bron: cao Bouw & Infra 2025-2027, artikel 7.3.5.

In welke sectoren en met welke systemen werkt een steigerbouwer?

Steigerbouwers zijn actief in vrijwel elke sector waar op hoogte wordt gewerkt: de (petro)chemische industrie, de bouw, de energiesector, de scheepsbouw en de restauratie van monumenten. Elke sector stelt eigen veiligheidseisen, van strenge werkvergunningen op een chemische plant tot maatwerk bij een historisch pand.

De meeste steigers worden tegenwoordig opgebouwd met modulaire systemen zoals Layher Allround, Haki of Plettac, die dankzij vaste maatvoeringen sneller en met minder fouten te monteren zijn dan los buiswerk. Voor onregelmatige of complexe constructies blijft traditioneel buiswerk met koppelstukken onmisbaar. Steeds meer bedrijven werken daarnaast met digitale steigerplannen op een tablet in plaats van papieren tekeningen.

Werkt een steigerbouwer mee aan een onderhoudsstop in de procesindustrie, dan draait hij vaak mee in ploegendienst zodat de installatie zo snel mogelijk weer kan opstarten. De cao Bouw & Infra kent hiervoor een eigen toeslag: 10 procent extra bij tweeploegendienst en 15 procent bij drieploegendienst, bovenop het reguliere garantieloon. Bron: cao Bouw & Infra 2025-2027, tabel 5.8.

Waarom is VCA verplicht voor een steigerbouwer?

Veiligheid is in de steigerbouw geen bijzaak maar een voorwaarde om het werk te mogen doen: VCA staat voor Veiligheid, Gezondheid en Milieu (VGM) Checklist Aannemers, het certificatieschema dat de Stichting Samenwerken Voor Veiligheid (SSVV) beheert. Op vrijwel elk industrieel of groter bouwproject is een geldig VCA-certificaat verplicht voordat je het terrein op mag. Bron: SSVV.

De cao Bouw & Infra verplicht de werkgever daarnaast om persoonlijke beschermingsmiddelen zoals een veiligheidshelm, veiligheidsschoenen en werkkleding met uv-bescherming te verstrekken en te betalen. Werkt de steigerbouwer zonder die middelen? Dan mag hij niet op de bouwplaats aan de slag, zonder dat dit gevolgen heeft voor zijn loon. Bron: cao Bouw & Infra 2025-2027, artikel 7.3.2. Bekijk ook het overzicht van VCA Basis en VCA VOL om te zien welk niveau bij welke functie hoort.

Welke wettelijke regels gelden er voor de veiligheid van een steiger?

Het Arbeidsomstandighedenbesluit stelt harde eisen aan steigers, los van de VCA-praktijk op de bouwplaats. Artikel 3.16 verplicht een veilige steiger, stelling of doelmatig hekwerk zodra valgevaar bestaat, en dat gevaar is er in elk geval als iemand 2,5 meter of meer kan vallen. Bron: Arbeidsomstandighedenbesluit, artikel 3.16.

• Hekwerken en leuningen langs een steiger gelden pas als doelmatig als ze minimaal 1 meter boven het werkvlak beveiliging bieden tegen vallen. Bron: Arbeidsomstandighedenbesluit, artikel 3.16.
• Kan een steiger, hekwerk of leuning niet of maar ten dele worden aangebracht? Dan zijn vangnetten of veiligheidsgordels met vanglijnen verplicht, waarbij collectieve bescherming voorrang krijgt boven individuele bescherming. Bron: Arbeidsomstandighedenbesluit, artikel 3.16.

Artikel 7.34 van hetzelfde besluit stelt daarnaast concrete eisen aan de steigerconstructie zelf, ongeacht de sector waarin wordt gewerkt:

• Een ter zake deskundig persoon controleert de steiger vóór ingebruikname, na iedere wijziging in de constructie, na een periode waarin de steiger niet is gebruikt en na abnormale weersomstandigheden. Bron: Arbeidsomstandighedenbesluit, artikel 7.34.
• Een steiger mag niet worden overbelast; lasten worden zo gelijkmatig mogelijk over de steiger verdeeld. Bron: Arbeidsomstandighedenbesluit, artikel 7.34.
• Verrijdbare steigers zijn beveiligd tegen ongewilde verplaatsingen, bijvoorbeeld door de wielen te blokkeren voordat er wordt gewerkt. Bron: Arbeidsomstandighedenbesluit, artikel 7.34.

Naast deze technische eisen aan de steiger zelf verplicht de cao Bouw & Infra een periodiek arbeidsgezondheidskundig onderzoek (PAGO) voor bouwplaatswerknemers in de steigerbouw: zij nemen ieder jaar waarin geen duurzame inzetbaarheidsanalyse plaatsvindt, verplicht deel aan het PAGO. Werkt hij in de offshore, dan geldt daarnaast een gericht periodiek onderzoek: tot zijn veertigste levensjaar eens per twee jaar, daarna jaarlijks. Bron: cao Bouw & Infra 2025-2027, artikel 7.1.5 en 7.1.6.

Welke opleiding en certificaten heeft een steigerbouwer nodig?

Voor steigerbouw bestaat geen losse mbo-opleiding in het reguliere onderwijs. De meeste vakmensen leren het vak via een BBL-traject bij een erkend leerbedrijf, waarbij ze werken en leren combineren. De cao Bouw & Infra stelt daarnaast een concrete diploma-eis voor wie zelfstandig steigers monteert.

Artikel 7.3.5 van de cao Bouw & Infra bepaalt: "De werknemer die steigers monteert, moet beschikken over een door de overheid en branche erkend diploma op mbo-niveau of een geldig persoonscertificaat (ISO 17024)." Dit geldt voor de functies van hulpmonteur, monteur, 1e monteur en voorman steigerbouw. Bron: cao Bouw & Infra 2025-2027, artikel 7.3.5.

De diploma's en persoonscertificaten worden geregistreerd bij de Stichting Samenwerking voor Veiligheid, het centrale diplomaregister voor de bouw. De uitvoering daarvan ligt bij de Stichting Veilig Werken Op Hoogte, de certificerende instantie voor het steigerbouwvak. Bekijk ook welke certificaten je nodig hebt in de techniek voor een breder overzicht.

Naast dit steigerbouw-diploma vraagt vrijwel elke opdrachtgever een VCA-certificaat. SSVV (Stichting Samenwerken Voor Veiligheid), de schemabeheerder, onderscheidt VCA-Basis voor uitvoerende medewerkers en VOL-VCA voor operationeel leidinggevenden zoals een voorman steigerbouw. Bron: SSVV.

Welke cao geldt voor een steigerbouwer?

Een steigerbouwer in loondienst valt onder de cao Bouw & Infra, de collectieve arbeidsovereenkomst voor de bouw- en infrasector. Deze cao loopt van 1 januari 2025 tot en met 31 maart 2027 en regelt loon, arbeidsvoorwaarden en pensioen voor vrijwel alle werknemers in de sector, inclusief steigerbouwers.

Artikel 10.2.2 van de cao noemt steigerbouw expliciet als bouw- en infra-activiteit, zowel regulier als industrieel. Bron: cao Bouw & Infra 2025-2027, artikel 10.2.2. Artikel 10.3.1 somt daarnaast ruim twintig bedrijfstakken op waarvoor de cao niet geldt, zoals baggerwerken, isolatiebedrijf, dakbedekkingen, loodgieters- en fittersbedrijf en het verhuren van mobiele kranen. Bron: cao Bouw & Infra 2025-2027, artikel 10.3.1. Het is een uitsluitingslijst, geen beschrijving van wat wél onder de cao valt: steigerbouw komt in die opsomming nergens voor, terwijl artikel 10.2.2 het juist expliciet als gedekte werkzaamheid noemt, zowel voor reguliere als industriële steigerbouw.

Cao-partijen spraken voor deze looptijd een structurele loonsverhoging af van 10% boven op de inflatie. "Ik ben blij dat we een loonsverhoging hebben kunnen afspreken boven de inflatie: 10% over de looptijd," aldus Hans Crombeen, bestuurder FNV Bouwen en Wonen. Bron: FNV, overeenstemming over nieuwe cao Bouw & Infra. Werkgeversorganisatie Bouwend Nederland, de brancheorganisatie voor bouw- en infrabedrijven, en vakbonden FNV en CNV zijn samen cao-partij. Bron: CNV, nieuwe cao Bouw en Infra is een feit.

De cao regelt ook pensioen: werkgevers zijn verplicht aangesloten bij bpfBOUW, het bedrijfstakpensioenfonds voor de bouwnijverheid, en de pensioenpremie voor 2025 en 2026 bedraagt 25,93% van de pensioengrondslag. Begeleidt een voorman steigerbouw een leerling? Dan krijgt hij in 2026 een leermeestertoeslag van € 43,50 per week, tegenover € 87,50 in de meeste andere functiegroepen. Bron: cao Bouw & Infra 2025-2027.

Wat verdient een steigerbouwer en welke arbeidsvoorwaarden gelden er?

Het salaris van een steigerbouwer hangt af van functiegroep, ervaring en sector; industriële projecten in de petrochemie liggen doorgaans hoger dan reguliere bouwplaatsen. Naast het basisloon regelt de cao Bouw & Infra vakantiedagen, roostervrije dagen, reiskostenvergoeding en pensioenopbouw via bpfBOUW. Voor exacte loonschalen per functiegroep verwijzen we naar een apart artikel.

Voor een volledig overzicht van de salarisbandbreedte per functiegroep en ervaringsjaar lees je het aparte artikel hierover. Werk je als zzp'er? Dan onderhandel je een eigen uurtarief, maar draag je ook zelf de verantwoordelijkheid voor verzekeringen, pensioenopbouw en continuïteit in opdrachten.

Welke doorgroeimogelijkheden heeft een steigerbouwer?

Een beginnend steigerbouwer groeit met ervaring en aanvullende diploma's door naar allround of gespecialiseerd monteur. Daarna liggen de functies van voorman en uitvoerder binnen bereik, waarbij hij een team aanstuurt en verantwoordelijk is voor planning en veiligheid van meerdere projecten. Sommige vakmensen stappen later over naar calculatie of projectleiding.

Specialisaties zoals offshore steigerbouw, industriële steigerbouw in de petrochemie of restauratie van monumenten bouwen een uniek profiel op dat vaak goed beloond wordt. Benieuwd naar de actuele vraag naar steigerbouwers? Bekijk de technische vacatures op MijnTechCarrière.

De cao Bouw & Infra legt deze doorgroei concreet vast in de functielijst voor steigerbouwers (bijlage 1.2), verdeeld over vijf functiegroepen van A tot en met E. Bron: cao Bouw & Infra 2025-2027, bijlage 1.2.

• Groep A, hulpsteigerbouwer: eenvoudige transportwerkzaamheden ter ondersteuning van de montage van steigers, waarvoor geen speciale kennis is vereist. Samen met de monteur steigers II is hij verantwoordelijk voor veilig werken, het gebruik van persoonlijke beschermingsmiddelen en het melden van gevaren en bijna-ongevallen aan zijn leidinggevende.
• Groep B, monteur steigers III: het construeren van normale steigers, bij voorkeur met het Certificaat A steigerbouw op zak.
• Groep C, monteur steigers II: zelfstandig een technisch niet-ingewikkelde steigerconstructie uitvoeren aan de hand van tekeningen, en onder leiding alle soorten steiger- en ondersteuningsconstructies op elke hoogte, na minimaal een jaar ervaring.
• Groep D, monteur steigers I: zelfstandig alle voorkomende steiger- en ondersteuningsconstructies maken en leidinggeven aan ten hoogste drie monteurs steigers II, verplicht met het Certificaat B steigerbouw. Hij verzorgt materialen en werkinstructies, voert ontvangst- en eindcontroles met registratie uit en meldt afwijkingen aan de voorman.
• Groep E, voorman: de projectleider ondersteunen of, bij afwezigheid daarvan, zelfstandig het werk aansturen; deze functie staat pas open na tien jaar werkervaring. Hij neemt projectgegevens en instructies in ontvangst, zorgt dat ingeleende medewerkers adequaat zijn opgeleid voor hun taak en levert het steigerwerk op na uitvoering van de eindinspecties.

Deze functielijst dateert uit 2000 en vormt nog steeds de basis voor de indeling en beloning van steigerbouwers in loondienst. Bron: cao Bouw & Infra 2025-2027, bijlage 1.2. Dat past bij een bredere trend op de technische arbeidsmarkt: "Ruim 1,3 miljoen inwoners van Nederland werken in een technisch beroep. Van de 24 onderscheiden technische beroepsgroepen geldt voor 16 een zeer krappe arbeidsmarkt en voor 7 een krappe arbeidsmarkt." Bron: UWV, Ontwikkeling krapte naar beroep 2024-2030.