Wat verdient een gereedschapsmaker in 2026?

Wat doet een gereedschapsmaker en waarom is dat relevant voor het salaris?

Een gereedschapsmaker maakt en onderhoudt snijgereedschappen, matrijzen, mallen en meetmiddelen die in industriële productieprocessen worden gebruikt. Het werk vraagt om handvaardigheid, technisch inzicht, materiaalkennis en precisiedenken, en dat combinatiepakket bepaalt in belangrijke mate hoe zwaar de functie in de cao-tabel weegt.

Die brede en diepgaande vakkennis verklaart voor een groot deel waarom dit beroep binnen de cao Metalektro doorgaans in een hogere salarisgroep valt dan veel andere uitvoerende technische functies. Een gereedschapsmaker denkt actief mee over productieoptimalisatie, materiaalgedrag en maakbaarheid, en die toegevoegde waarde vertaalt zich direct naar de inschaling.

Onder welke cao valt een gereedschapsmaker?

Een gereedschapsmaker die snijgereedschappen, matrijzen of mallen vervaardigt, valt onder de cao Metalektro als de werkgever in hoofdzaak metalen be- en verwerkt. De werkingssfeer noemt "gereedschappen" en "matrijzen" expliciet in de opsomming van metalen voorwerpen (cao Metalektro, Bijlage A lid 6 onder a).

Die opsomming luidt letterlijk: "het 3D-printen, aanleggen, assembleren, construeren, demonteren, draaien, [...] vervaardigen [...] van metaal [...] of metalen voorwerpen, alles in de ruimste zin van het woord, zoals: [...] gereedschappen [...] matrijzen [...]" (cao Metalektro, Bijlage A lid 6 onder a). Deze opsomming dekt het werk van een gereedschapsmaker vrijwel woordelijk.

Niet de functietitel, maar de daadwerkelijke bedrijfsactiviteit bepaalt de cao: is je werkgever in hoofdzaak (meer dan 50% van de arbeidsuren) bezig met het be- en verwerken van metalen, dan geldt de cao Metalektro (cao Metalektro, Bijlage A lid 3). Werkt de gereedschapmakerij als onderdeel van een groter bedrijf met een andere kernactiviteit, dan kan een andere cao van toepassing zijn. Vraag bij twijfel je HR-afdeling of vakbond naar de cao-indeling van je specifieke werkgever.

Wat verdient een gereedschapsmaker gemiddeld per maand?

Onder de cao Metalektro ligt het bruto maandsalaris bij voltijd tussen € 2.768,86 en € 5.121,58, verdeeld over tien salarisgroepen (A tot en met K) en oplopende functiejaren (cao Metalektro, Basis-cao 2026, art. 3.3.1). Welke groep bij jouw functie hoort, bepaalt je werkgever via functiewaardering.

Functiewaardering beoordeelt de zwaarte en complexiteit van je taken, niet je functietitel of het aantal jaren dat je meedraait. Een gereedschapsmaker die zelfstandig complexe matrijzen ontwerpt en produceert, valt daardoor doorgaans in een hogere groep dan een collega die onder begeleiding aan eenvoudiger gereedschappen werkt, ook al hebben beiden dezelfde functietitel op hun contract.

Hoe werkt de salarisschaal-systematiek van A tot en met K?

De cao Metalektro kent tien salarisgroepen, van A tot en met K, waarbij een hogere groep hoort bij zwaardere of complexere functies. Binnen elke groep loopt het salaris op met je functiejaren, tot een groep-specifiek maximum dat per salarisgroep verschilt en jaarlijks wordt herzien bij het cao-onderhandelingsresultaat.

Doorstroom naar een hogere salarisgroep gebeurt niet automatisch bij meer ervaring: je werkgever beoordeelt opnieuw of je takenpakket zwaarder is geworden dan bij je huidige indeling hoort. Voor gereedschapsmakers die overstappen naar fijnmechanica, medische instrumenten of luchtvaart betekent dat vaak een herwaardering naar een hogere groep, omdat de precisie-eisen in die niches doorgaans zwaarder wegen in de functiewaardering.

Wat levert een uur werken op als gereedschapsmaker?

De cao Metalektro werkt met een Basis Jaarlijkse Arbeidsduur (BJA) van 1.720 uur voor 2026, ofwel gemiddeld circa 143 uur per maand na aftrek van vakantiedagen, feestdagen en vrije roostertijd (cao Metalektro, Basis-cao 2026, definities). Dat is de basis waarop het uurloon rekenkundig wordt afgeleid uit het maandsalaris.

Reken je het maandsalaris van € 2.768,86 tot € 5.121,58 om naar een uurloon op basis van die 143 uur, dan kom je uit op ruwweg € 19,30 tot € 35,75 bruto per uur, afhankelijk van salarisgroep en functiejaren. Dit is een rekenkundige omzetting vanuit het maandsalaris, geen apart in de cao gepubliceerd uurloon: de cao Metalektro betaalt voltijders standaard per maand, niet per uur.

Salaris per ervaringsniveau: van starter tot specialist

Om een concreet beeld te geven van hoe het salaris zich ontwikkelt gedurende een loopbaan, volgt hieronder een overzicht per ervaringsfase binnen de salarisgroepen van de cao Metalektro die geldt per 1 januari 2026. De exacte groep bepaalt uiteindelijk de functiewaardering van je werkgever.

1. 1Starter (0-2 jaar, mbo-diploma Gereedschapmaken of Fine Mechanics), salarisgroep C/D: € 2.923,80-3.195,36 bruto per maand. Je werkt onder begeleiding aan relatief eenvoudige gereedschappen.
2. 2Junior (2-4 jaar ervaring), salarisgroep E/F: € 3.398,63-3.637,77 bruto per maand. Je werkt zelfstandiger en beheerst basistechnieken goed.
3. 3Medior (4-8 jaar ervaring), salarisgroep G/H: € 3.922,71-4.255,92 bruto per maand bij 7-8 functiejaren. Je bent volledig zelfstandig inzetbaar op complexere projecten.
4. 4Senior (8+ jaar ervaring), salarisgroep I/J: € 3.501,24-3.950,20 bruto per maand bij 0 functiejaren, oplopend met functiejaren richting het groepsmaximum. Je bent een erkend vakexpert.
5. 5Specialist of lead gereedschapsmaker (niche zoals fijnmechanica of luchtvaart), salarisgroep K: oplopend tot € 5.121,58 bruto per maand na tien functiejaren. Je bent verantwoordelijk voor gereedschapsontwikkeling of een team.

Wat bepaalt jouw salaris als gereedschapsmaker?

Salaris in de gereedschapmakerij is geen vaste waarde: een reeks concrete factoren bepaalt in welke salarisgroep en welk functiejaar je werkgever je indeelt. Kennis van deze factoren helpt je gericht te onderhandelen of gericht te investeren in kennis die je marktwaarde vergroot.

• Functiewaardering: de complexiteit en zwaarte van je taken bepalen je salarisgroep binnen de cao-tabel, niet je functietitel.
• Functiejaren: binnen je salarisgroep loopt je salaris jaarlijks op tot het groep-specifieke maximum.
• Certificaten en specialisaties: CNC-programmering, CAD/CAM-software of precisie-meettechniek vergroten je inzetbaarheid en daarmee je kans op een hogere groep.
• Branche: de medische industrie, luchtvaart- en ruimtevaartindustrie en halfgeleiderindustrie werken vaak met zwaardere functie-eisen, wat kan doorwerken in de functiewaardering.
• Ploegendienst en overwerk: wie buiten het reguliere dagrooster werkt, ontvangt de toeslagen die de cao vastlegt.
• Cao-onderhandelingsresultaat: de salaristabel zelf wordt jaarlijks herzien, los van je individuele indeling.

Deze factoren werken vaak in combinatie: een gereedschapsmaker die zowel CAD/CAM-vaardigheden als precisie-meettechniek beheerst en bovendien in ploegendienst werkt, klimt doorgaans sneller door de salarisgroepen dan een collega met dezelfde diensttijd maar zonder die aanvullende specialisaties. Functiejaren tellen daarbij op vanaf het moment dat je in een groep wordt ingedeeld, niet vanaf je eerste werkdag in het vak — bij een overstap naar een hogere groep begint de teller in de praktijk opnieuw te lopen binnen die nieuwe groep.

Waarom noemen we hier geen regionale loonpercentages?

Regionale loonverschillen worden online vaak uitgedrukt in vaste percentages, zoals "5 tot 15 procent hoger in Brainport of Rotterdam-Rijnmond". Voor gereedschapsmakers is zo'n claim niet met openbare CBS- of cao-loondata te onderbouwen: de cao Metalektro zelf kent geen regionale differentiatie in de salaristabel.

Wat wel aantoonbaar is: de salarisgroep volgt uit functiewaardering, niet uit de vestigingsplaats van je werkgever. Een gereedschapsmaker die in een hightech regio werkt, komt doorgaans wel vaker in aanraking met complexere, hoger gewaardeerde functies — bijvoorbeeld door de aanwezigheid van fijnmechanica- of halfgeleiderbedrijven — maar dat verloopt via de functiewaardering van de cao-tabel, niet via een apart regionaal opslagpercentage. Ontbreekt die complexiteit in je functie, dan verandert de regio op zich niets aan je salarisgroep.

Ploegen-, consignatie- en overwerktoeslagen: wat komt erbij?

Werk je in ploegendienst, dan geldt volgens de cao Metalektro een toeslag van 13,3% van je maand-, vierweken- of weekverdienste bij tweeploegendienst, en 15,0% bij drieploegendienst; werkgevers mogen bij gemengde roosters een vast percentage daartussen hanteren (cao Metalektro, Basis-cao 2026, art. 3.7.3).

Voor overwerk geldt een oplopende schaal: 0,14% van de maandverdienste voor de eerste twee overuren aansluitend op een gewone werkdag, oplopend tot 0,37% op zaterdag na 14.00 uur en 0,48% op zondag of een cao-feestdag (cao Metalektro, Basis-cao 2026, art. 3.7.2d). Ploegendienst op een zondag of erkende feestdag wordt apart beloond met respectievelijk 0,48% en 1,06% van de maandverdienste. Consignatie — oproepbaarheid buiten je normale diensttijden — wordt in de cao apart vergoed, zowel voor de beschikbaarheidsuren als voor daadwerkelijk gewerkte uren.

Vakantietoeslag en pensioen: wat komt er nog bij?

Naast het maandsalaris bouw je onder de cao Metalektro een vakantietoeslag op van 8% per maand, uitbetaald in juli (cao Metalektro, Basis-cao 2026, art. 3.7.1). Daar komt 13 dagen (104 uur) vrije roostertijd per jaar bovenop, verwerkt in de Basis Jaarlijkse Arbeidsduur.

Pensioen loopt voor gereedschapsmakers onder de cao Metalektro verplicht via het Pensioenfonds van de Metalektro (PME), tenzij de werkgever daarvan is vrijgesteld (cao Metalektro, Basis-cao 2026, art. 5.1.1). Voor zzp'ers geldt deze verplichte deelname niet — zij regelen pensioenopbouw zelf.

Hoe zit het met de cao-loonsverhoging van 2026?

"De lonen en loonschalen worden per 1 januari structureel verhoogd met 2% plus 43 euro bruto", schrijft CNV in het bericht over het definitieve cao-resultaat Metalektro 2026 (CNV: cao Metalektro 2026 definitief rond). Werknemers ontvangen daarnaast eenmalig € 100 netto in november 2026.

"We hebben elkaar in deze onderhandelingen niet vastgezet, maar vastgehouden", zegt Theo Henrar, voorzitter van werkgeversorganisatie FME, over hetzelfde akkoord (FME: onderhandelingsresultaat cao Metalektro 2026). Voor een gereedschapsmaker op een salaris van circa € 3.600 bruto per maand betekent de structurele verhoging een stijging van ongeveer € 115 per 1 januari 2026.

Zzp versus loondienst: wat past bij jou?

Steeds meer ervaren gereedschapsmakers overwegen de stap naar zelfstandig ondernemerschap. Als zzp'er reken je een uurtarief in plaats van een cao-schaalloon, en dat tarief ligt doorgaans hoger dan het uurloon in loondienst, omdat je zelf pensioenopbouw, verzekeringen en niet-declarabele uren moet financieren.

De keuze is uiteindelijk persoonlijk: wie zekerheid en een stabiel inkomen prefereert, is beter af in loondienst; wie vrijheid en variatie in opdrachten aantrekkelijk vindt, kan als zelfstandige goed floreren in de gereedschapmakerij.

Een landelijk representatief uurtarief voor zzp-gereedschapsmakers is niet publiek gepubliceerd, omdat tarieven sterk verschillen per specialisatie, opdrachtgever en regio. Bereken je eigen tarief daarom terug vanaf het cao-garantieloon van je salarisgroep, plus een opslag voor pensioen, arbeidsongeschiktheidsverzekering en niet-declarabele uren, in plaats van te vertrouwen op een landelijk gemiddelde dat er simpelweg niet is. Houd daarbij ook rekening met de Wet DBA: de Belastingdienst handhaaft op schijnzelfstandigheid, wat gevolgen kan hebben voor zowel de zzp'er als de opdrachtgever.

Salarisonderhandeling: zo pak je het aan

In de krappe arbeidsmarkt voor technisch personeel staat de onderhandelingspositie van gereedschapsmakers sterker dan een aantal jaar geleden, doordat werkgevers actief concurreren om schaars gecertificeerd personeel. Begin met marktonderzoek: bekijk actieve vacatures in jouw regio en specialisatie via het actuele vacatureoverzicht.

Vraag bij een nieuwe baan niet alleen naar het bruto maandsalaris, maar ook naar de salarisgroep en het aantal toegekende functiejaren waarin je wordt ingedeeld, en of dat aansluit bij je werkelijke takenpakket. Presenteer je meerwaarde concreet: welke specialisaties bezit jij die schaars zijn, en hoeveel productietijd heb je bespaard door een slim gereedschapsontwerp? Bij een functioneringsgesprek is het slim om expliciet te vragen of je taken inmiddels zwaarder zijn geworden dan je huidige groep rechtvaardigt.

Welke bijscholing loont het meest?

In een vak dat voortdurend evolueert, is stilstand achteruitgang. Investeringen in bijscholing renderen voor gereedschapsmakers vrijwel altijd, zowel in employability als via een hogere salarisgroep binnen de cao-tabel, omdat werkgevers schaarse specialistische kennis vaak direct belonen met een herwaardering van de functie.

• CAD/CAM-software (Mastercam, SolidWorks, Siemens NX): een gereedschapsmaker die deze pakketten beheerst en kan programmeren voor 5-assige verspaning, is beduidend meer waard dan iemand die alleen op conventionele machines werkt.
• Precisie-meettechnologie: CMM-programmering (Coordinate Measuring Machine) of laser-interferometrie is een specialisme dat schaars is en direct vertaalt naar hogere functieprofielen.
• Materiaalkennis: kennis van hardmetaal, keramische slijpschijven of poedermetallurgie maakt je aantrekkelijk voor nichemarkten.
• Leidinggevende of technische hbo-opleiding: werktuigbouwkunde of manufacturing engineering opent deuren naar functies als werkvoorbereider, technisch coördinator of afdelingshoofd, die vaak in een hogere salarisgroep vallen.

Vergelijking met verwante technische beroepen: hoe verschilt het salaris?

Het helpt om het salaris van een gereedschapsmaker in perspectief te zetten. Wat een CNC-verspaner verdient valt eveneens onder de cao Metalektro, met vergelijkbare salarisgroepen, maar de nadruk ligt meer op het bedienen en programmeren van CNC-machines dan op het volledig ontwerpen en bouwen van gereedschappen.

Een ander nauw verwant vak is de matrijzenmaker, die onder dezelfde werkingssfeer valt maar wiens indeling sterk afhangt van de complexiteit van de matrijzen. Ook bij de hydrauliekmonteur en de isolatiemonteur gelden vergelijkbare cao-mechanismen, al verschillen de specialisaties en werkomgeving sterk. Wie nieuwsgierig is welke technische beroepen in 2026 het beste betalen, vindt daar een overzicht in het artikel over de best betaalde technische beroepen van 2026.

Is het beroep de investering waard?

Een mbo-opleiding tot gereedschapsmaker duurt doorgaans 3 tot 4 jaar, ofwel 36 tot 48 maanden. Wie die investering maakt, betreedt een arbeidsmarkt waar de vraag structureel groter is dan het aanbod en waar de cao-salarisgroepen een van de betere trajecten voor mbo-niveau in de Nederlandse maakindustrie bieden.

Met de juiste specialisaties en voldoende functiejaren is instroom in de hogere salarisgroepen van de cao Metalektro realistisch. Wie van precisiewerk houdt, technisch aangelegd is en zichzelf wil blijven ontwikkelen, zal merken dat de gereedschapmakerij zowel financieel als vakinhoudelijk veel te bieden heeft. Wil je eerst weten wat een gereedschapsmaker precies doet, lees dan het achtergrondartikel over het vak.

Bovendien is het een vak waarbij je tastbare, hoogwaardige producten maakt die de basis vormen van talloze andere industrieën: zonder gereedschapsmakers geen matrijzen, en zonder matrijzen geen serieproductie in de maakindustrie. Die onmisbaarheid in de productieketen is precies waarom de functiewaardering binnen de cao Metalektro dit beroep structureel hoger inschaalt dan veel andere uitvoerende technische functies op hetzelfde opleidingsniveau.