Ga naar hoofdinhoud
Arbeidsvoorwaarden

Arbeidstijdenwet in de techniek: hoeveel uur mag je werken?

Norick Engberts· Specialist techniek7 min lezen
Arbeidstijdenwet in de techniek: hoeveel uur mag je werken? aan het werk in een technische omgeving

De Arbeidstijdenwet bepaalt in de techniek hoe lang je maximaal mag werken, hoeveel rust je krijgt en wat er geldt bij nachtdiensten en storingsdiensten. Voor werknemers van 18 jaar en ouder ligt de grens op 12 uur per dienst en 60 uur per week. Hieronder alle grenzen op een rij, met de uitzonderingen die voor monteurs en ploegendiensten tellen. Bron: Arbeidstijdenwet art. 5:7.

Hoeveel uur mag je per dienst en per week werken?

Ben je 18 jaar of ouder, dan mag je maximaal 12 uur per dienst en 60 uur per week werken. Over een periode van 4 weken mag je gemiddeld niet meer dan 55 uur per week werken, en over 16 weken gemiddeld niet meer dan 48 uur. Bron: Arbeidstijdenwet art. 5:7 lid 2 en 3.

Ondernemersplein geeft een voorbeeld: werk je twee weken lang 60 uur door extra drukte, dan mag je de twee weken daarna maximaal 50 uur per week werken. Zo blijf je binnen het gemiddelde van 55 uur over 4 weken. Een cao mag van die 4-wekengrens afwijken, maar niet van de 12 uur, 60 uur en 48 uur. Bron: Ondernemersplein, werktijden en art. 5:7 lid 4.

  • Per dienst: maximaal 12 uur
  • Per week: maximaal 60 uur
  • Gemiddeld over 4 weken: maximaal 55 uur per week
  • Gemiddeld over 16 weken: maximaal 48 uur per week
  • Nachtdienst: maximaal 10 uur, maximaal 5 keer per 14 dagen 12 uur

Hoeveel rust moet je krijgen tussen twee diensten?

Tussen twee diensten heb je recht op minimaal 11 uur onafgebroken rust in elke periode van 24 uur. Eén keer per week mag die rust worden ingekort tot 8 uur, als de aard van het werk of de bedrijfsomstandigheden dat nodig maken. Denk aan een storing die 's avonds laat doorloopt. Bron: Arbeidstijdenwet art. 5:3 lid 2.

Per week heb je recht op minimaal 36 uur onafgebroken rust. Je werkgever mag dat ook anders indelen: 72 uur rust per 14 dagen, op te splitsen in blokken van minimaal 32 uur. Bron: Arbeidstijdenwet art. 5:5 lid 2.

Hoeveel pauze krijg je per werkdag?

Werk je meer dan 5,5 uur per dienst, dan heb je recht op minimaal 30 minuten pauze, te splitsen in twee keer een kwartier. Werk je meer dan 10 uur, dan is dat 45 minuten, ook te splitsen in blokken van minimaal een kwartier. Een cao mag de pauze bij 5,5 uur verkorten tot 15 minuten. Bron: Arbeidstijdenwet art. 5:4.

Of je pauze betaald wordt, staat niet in de wet. Ondernemersplein zegt het zo: „Tijdens pauzes heeft uw werknemer geen recht op loon.” Dat verandert alleen als er afspraken zijn over doorbetaling, in je cao of je arbeidsovereenkomst. Kijk dus op je rooster en loonstrook of je pauze als werktijd wordt gerekend. Bron: Ondernemersplein, werktijden.

Welke regels gelden voor nachtdienst?

Een nachtdienst is volgens de wet „een dienst waarin meer dan een uur arbeid wordt verricht tussen 00.00 uur en 06.00 uur”. Die duurt maximaal 10 uur. Werk je 16 keer of vaker in 16 weken 's nachts, dan mag je gemiddeld niet meer dan 40 uur per week werken. Bron: Arbeidstijdenwet art. 1:7 en 5:8.

Je werkgever mag maximaal 5 keer per 14 dagen en 22 keer per jaar een nachtdienst van 12 uur inroosteren, met daarna minimaal 12 uur rust. Eindigt je nachtdienst na 02.00 uur, dan heb je daarna recht op 14 uur rust. Na 3 of meer nachtdiensten achter elkaar krijg je minimaal 46 uur rust. Bron: Arbeidstijdenwet art. 5:8.

Zit er een nachtdienst in een reeks, dan mag je maximaal 7 diensten achter elkaar werken; een cao kan dat oprekken tot 8. Werk je in ploegendienst, dan zijn die grenzen de basis van je rooster. De toeslag die je ervoor krijgt, regelt de wet niet.

Wat geldt er bij consignatie en storingsdienst?

Consignatie mag alleen aan werknemers van 18 jaar en ouder worden opgelegd. Per 28 dagen moet je minimaal 14 etmalen vrij zijn van consignatie, en 2 keer 48 uur vrij van werk én consignatie. In de 11 uur vóór en 14 uur na een nachtdienst mag je geen consignatie krijgen. Bron: Arbeidstijdenwet art. 5:9.

Word je tijdens consignatie opgeroepen, dan mag je maximaal 13 uur per 24 uur werken. Word je 16 keer of vaker in 16 weken geconsigneerd met nachtelijke uren, dan geldt gemiddeld maximaal 40 uur per week, of 45 uur met 8 uur rust na de laatste nachtelijke oproep. Wat je verdient aan storingsdienst, lees je bij consignatievergoeding. Bron: Arbeidstijdenwet art. 5:9.

Mag je werkgever je op zondag laten werken?

In principe niet. Zondagwerk mag als het uit de aard van het werk voortvloeit en in je contract staat, of als de bedrijfsomstandigheden het noodzakelijk maken, de ondernemingsraad instemt en jij akkoord gaat. Daarnaast moet je minimaal 13 zondagen per 52 weken vrij zijn, tenzij een cao dat anders regelt. Bron: Arbeidstijdenwet art. 5:6.

Artikel 5:6 lid 1 van de Arbeidstijdenwet zegt: „De werkgever organiseert de arbeid zodanig, dat de werknemer op zondag geen arbeid verricht, behalve voor zover dat uit de aard van de arbeid voortvloeit en het tegendeel is bedongen.” Hoeveel toeslag je krijgt, staat in overuren uitbetalen.

Welke regels gelden voor jongeren onder 18?

Ben je jonger dan 18, bijvoorbeeld als bbl-leerling, dan gelden strengere grenzen: maximaal 9 uur per dienst, 45 uur per week en gemiddeld 40 uur per week over 4 weken. Je hebt recht op 12 uur rust per 24 uur, inclusief de uren tussen 23.00 en 06.00 uur. Bron: Arbeidstijdenwet art. 5:7 lid 1 en 5:3 lid 1.

Werk je als jongere meer dan 4,5 uur, dan krijg je minimaal 30 minuten pauze. Per week heb je recht op 36 uur onafgebroken rust. Wat je als jongere verdient, lees je bij jeugdloon in de techniek en bbl-salaris per leeftijd. Bron: Arbeidstijdenwet art. 5:4 lid 1 en 5:5 lid 1.

Wat als je werkgever de regels overtreedt?

De Nederlandse Arbeidsinspectie controleert de Arbeidstijdenwet. Werk je te veel uren, dan kan de inspectie je werkgever een boete opleggen, een proces-verbaal opmaken of het werk laten staken. Je werkgever moet bovendien een nieuw rooster minstens 28 dagen van tevoren bekendmaken, tenzij daar andere afspraken over zijn. Bron: Ondernemersplein, werktijden.

Merk je dat je structureel boven de grenzen werkt, bespreek het dan eerst met je leidinggevende of de ondernemingsraad. Kom je er niet uit, dan kun je een melding doen bij de Arbeidsinspectie. Zoek je een baan met een rooster dat beter past, doe dan de Banenscan.

#arbeidsvoorwaarden#werktijden#arbeidstijdenwet#ploegendienst

Was dit artikel nuttig?

Laat het ons weten — zo maken we onze artikelen beter.

Portret van Norick Engberts

Norick Engberts

Specialist techniek bij MijnTechCarrière

Bekijk alle artikelen van Norick →

Veelgestelde vragen

Ben je 18 jaar of ouder, dan mag je maximaal 12 uur per dienst werken. Bij een nachtdienst is het maximum 10 uur, met maximaal 5 keer per 14 dagen een uitzondering tot 12 uur. Werk je tijdens consignatie, dan mag je maximaal 13 uur per 24 uur werken.

Minimaal 11 uur onafgebroken rust per 24 uur. Eén keer per week mag dat worden ingekort tot 8 uur als het werk dat vraagt. Na een nachtdienst die eindigt na 02.00 uur heb je recht op 14 uur rust, en na 3 of meer nachtdiensten op 46 uur.

Dat regelt de wet niet. Volgens Ondernemersplein heb je tijdens pauzes geen recht op loon, tenzij er afspraken zijn over doorbetaling in je cao of arbeidsovereenkomst. Je hebt wel recht op minimaal 30 minuten pauze bij een dienst van meer dan 5,5 uur.

Je werkgever moet een nieuw rooster minstens 28 dagen van tevoren bekendmaken, tenzij daar in je cao of contract andere afspraken over zijn gemaakt. Bij onverwachte situaties, zoals een ernstig ongeval, gelden uitzonderingen op de werktijdregels.

Minimaal 13 zondagen per 52 weken, tenzij je cao iets anders regelt. Zondagwerk mag alleen als het voortvloeit uit de aard van je werk en in je contract is afgesproken, of als de bedrijfsomstandigheden het noodzakelijk maken, de ondernemingsraad instemt en jij er zelf mee akkoord gaat.

Bronnen

  1. Bron: Arbeidstijdenwet art. 5:7(wetten.overheid.nl)
  2. Bron: Ondernemersplein, werktijden(ondernemersplein.overheid.nl)
  3. Bron: Arbeidstijdenwet art. 5:3 lid 2(wetten.overheid.nl)
  4. Bron: Arbeidstijdenwet art. 5:5 lid 2(wetten.overheid.nl)
  5. Bron: Arbeidstijdenwet art. 5:4(wetten.overheid.nl)
  6. Bron: Arbeidstijdenwet art. 1:7 en 5:8(wetten.overheid.nl)
  7. Bron: Arbeidstijdenwet art. 5:8(wetten.overheid.nl)
  8. Bron: Arbeidstijdenwet art. 5:9(wetten.overheid.nl)
  9. Bron: Arbeidstijdenwet art. 5:6(wetten.overheid.nl)

Lees ook