Wil je een lasdiploma halen, dan doe je dat bij het NIL (Nederlands Instituut voor Lastechniek): het kent vier niveaus per lasproces en meldt meer dan 2300 geldige lasserkwalificaties (Bron: NIL lasserskwalificatie). Voor een volledig NIL-diploma moet je slagen voor zowel het theorie- als het praktijkexamen; alleen slagen voor het praktijkexamen leidt tot een praktijkverklaring. De actuele prijzen staan in de tarievenlijst HVO-2025/2026 met prijzen vanaf 1 september 2025 (Bron: NIL handvaardigheid). Hieronder lees je welke niveaus en lasprocessen er zijn, wat het kost, hoe lang je lascertificaat geldig blijft en wat je ermee verdient. Weet je nog niet precies wat een lasser dagelijks doet? Lees dat eerst, dan weet je welk lasproces bij je past.
Wat is NIL en wat betekent NIL bij lassen?
NIL staat voor Nederlands Instituut voor Lastechniek. Bij lassen is het de instelling die lasdiploma's en lasserskwalificaties uitgeeft en de kwaliteit van lasopleidingen bewaakt. Het NIL meldt meer dan 35 erkende opleidingsinstellingen en meer dan 2300 geldige lasserkwalificaties. Wie zoekt naar NIL lassen, zoekt dus meestal naar een erkende opleider en een examen (Bron: NIL onderwijs).
Het NIL organiseert zelf geen reguliere lasopleidingen. Het zegt daarover: „Om een onafhankelijke positie te kunnen innemen en handhaven, organiseren wij zelf geen opleidingen, maar bevorderen en onderhouden we de kwaliteit van lasopleidingen.” Het NIL erkent opleiders en bewaakt de kwaliteit via NIL-reglementen en examencommissies (Bron: NIL onderwijs).
Die positie is officieel geregeld: sinds 1 september 2022 is het NIL „exclusief in Nederland, geaccrediteerd door de European Welding Federation (EWF)” en volgens de eigen toelichting „de enige certificatie instelling die hiervoor is geaccrediteerd”. Het bredere EWF-systeem telt zo'n „ca 50.000 geldige lascertificaten” (Bron: NIL lasserskwalificatie).
Het NIL is daarnaast geaccrediteerd voor persoonscertificatie volgens EN-ISO/IEC 17024. Het is erkend door SZW voor kwalificaties die relevant zijn voor laswerk onder de Pressure Equipment Directive. Het NIL zegt zelf: „Op dit moment zijn er al meer dan 2300 geldige lasserkwalificaties in omloop.” (Bron: NIL lasserskwalificatie)
Hoe kun je een lasdiploma halen bij het NIL?
Een lasdiploma halen bij het NIL gaat in vier stappen: je kiest een erkende opleider, bereidt theorie en praktijk voor, doet het examen en ontvangt een diploma of praktijkverklaring. Voor elk lasproces zijn opleidingen op vier niveaus mogelijk. Een diploma krijg je pas als je zowel het theorie- als het praktijkexamen haalt (Bron: NIL handvaardigheid).
- Kies een erkende opleidingsinstelling van het NIL en vraag welk lasproces en niveau ze aanbieden.
- Bereid theorie en praktijk voor met lessen bij die opleider.
- Leg het praktijkexamen en het theorie-examen af.
- Ontvang bij twee keer slagen het diploma, of bij alleen slagen voor de praktijk een praktijkverklaring.
Het NIL zegt over het diploma: „Als je slaagt voor je theorie- én praktijkexamen, ontvangt je het diploma van het proces en niveau waarin je examen hebt gedaan.” Slaag je alleen voor de praktijk, dan krijg je een praktijkverklaring. Die kun je binnen twee jaar na het praktijkexamen omwisselen voor een diploma als je alsnog het theorie-examen haalt (Bron: NIL handvaardigheid).
Hoe verloopt het praktijkexamen?
Bij het praktijkexamen las je de opdrachten die het NIL voor jouw proces en niveau heeft vastgesteld. Je werkstuk wordt beoordeeld volgens vaste NIL-regels (Bron: NIL handvaardigheid). Bij een lasserskwalificatie houdt een onafhankelijke examinator toezicht en beoordeelt hij of zij het werkstuk eerst op het oog (Bron: NIL lasserskwalificatie).
Zak je voor een onderdeel, vraag dan je opleider naar de regels voor een herkansing en wat die kost. Veel lassers halen in hun loopbaan meerdere certificaten, bijvoorbeeld MIG/MAG op staal én TIG op RVS, om breder inzetbaar te zijn.
Diploma, praktijkverklaring of lasserskwalificatie: wat is het verschil?
Het NIL kent drie documenten die vaak door elkaar worden gehaald: het handvaardigheidsdiploma, de praktijkverklaring en de lasserskwalificatie. Het NIL omschrijft het zo: „Een certificaat van vakbekwaamheid, ook wel persoonscertificaat genoemd, is een certificaat waarmee je als lasser aantoont dat je voldoet aan de eisen van een specifiek beroepsprofiel.”
Bij een lasserskwalificatie voert een onafhankelijke examinator de proef onder toezicht uit. Na een positieve visuele en (niet-)destructieve beoordeling wordt de kwalificatie afgegeven. Het NIL publiceert certificaatgegevens in een openbare certificatendatabase (Bron: NIL lasserskwalificatie).
Welke NIL-niveaus en lasprocessen zijn er?
Het NIL biedt voor elk lasproces opleidingen op vier niveaus. De niveaus 1 tot en met 4 verschillen per proces, materiaal en examenreglement, dus een hoger nummer zegt niet automatisch dat je allround bent. Bekijk altijd het toepassingsgebied van het examen dat je wilt doen, voordat je een opleider kiest (Bron: NIL handvaardigheid).
- 111: booglassen met beklede elektrode (BMBE), robuust en veel gebruikt op locatie en in de bouw
- 131: MIG-lassen, veel gebruikt in productie en constructiebouw
- 135, 136 en 138: MAG-lassen
- 141: TIG-lassen, precisiewerk voor RVS en aluminium
- 311: autogeen lassen, een specialistische toepassing waarvoor je de actuele NIL-examenregeling moet nalopen
Welke posities en materialen je mag lassen, staat in het examenreglement van het proces. Posities zoals verticaal opwaarts (PF) of overhead (PE) vragen meer vaardigheid dan een vlakke positie. Een diploma of kwalificatie geldt alleen voor wat in dat examen is getoetst: andere materialen, diktes, posities of lasverbindingen vallen er niet automatisch onder (Bron: NIL lasserskwalificatie).
Is NIL-niveau 1 tot en met 4 hetzelfde als mbo-niveau 1 tot en met 4?
Mbo-niveau 1 tot en met 4 zijn onderwijsniveaus en staan los van de vier NIL-niveaus. Volgens de Rijksoverheid bieden mbo-scholen opleidingen aan op 4 niveaus: een entreeopleiding, een basisberoepsopleiding, een vakopleiding en een middenkader- of specialistenopleiding (Bron: Rijksoverheid, uit welke mbo-opleidingen kan ik kiezen). Het verschil lees je in mbo niveau 2, 3 of 4 in de techniek.
Wat kost een lasdiploma of lascursus?
Een vaste landelijke prijs voor een lasdiploma bestaat niet. Het NIL verwijst voor actuele prijzen naar de tarievenlijst HVO 2025/2026, met prijzen vanaf 1 september 2025. De kosten hangen af van opleider, lasproces, materiaal, niveau en wat er in het pakket zit. Vraag daarom altijd een offerte met alle onderdelen (Bron: NIL handvaardigheid).
Het NIL schrijft: „De prijzen vanaf 1 september 2025 zijn hier te vinden: Tarievenlijst HVO-2025/2026”. Die tarieven noemen lesmateriaal en examengelden afzonderlijk (Bron: NIL handvaardigheid).
Vergelijk opleiders op dezelfde onderdelen. Het NIL noemt lesmateriaal en examengeld apart; het lesgeld voor de praktijklessen bepaalt de opleider zelf (Bron: NIL handvaardigheid). Vraag dus wat er wel en niet in de prijs zit:
- lesgeld voor de praktijklessen en het aantal lesuren
- materiaalkosten voor oefenplaten of -buizen
- examengeld voor het praktijk- en het theorie-examen
- de kosten van een herkansing
- het lasproces, materiaal en niveau waarvoor de prijs geldt
Losstaand examen: als je de vaardigheid al beheerst
Beheers je een lasproces al door werkervaring, vraag de erkende opleider dan of je zonder volledige cursus examen kunt doen. Dat scheelt lesgeld. Vergelijkbaar met een VCA-diploma, waar je kunt kiezen tussen zelfstudie en een cursus, betaal je dan vooral voor het examen.
Wie betaalt de opleiding?
Of je werkgever betaalt, verschilt per bedrijf. Het kan via een scholingsafspraak, een cao-budget of een subsidieregeling lopen, maar een algemene toezegging bestaat niet. Maak afspraken vooraf op papier. Lees ook wat een studiekostenbeding inhoudt en bekijk wie omscholen naar de techniek betaalt.
Wanneer heb je een ISO 9606-lascertificaat nodig naast je diploma?
Een NIL-diploma en een lascertificaat volgens NEN-EN-ISO 9606 zijn verschillende documenten. Het diploma toont je handvaardigheid na een opleiding. Het certificaat is een persoonskwalificatie voor een specifieke lasproef, die een onafhankelijke examinator beoordeelt. Of je het naast je diploma nodig hebt, vraag je na bij je opdrachtgever, bijvoorbeeld bij drukapparatuur (Bron: NIL lasserskwalificatie).
NEN-EN-ISO 9606-1:2017 is de norm voor kwalificatiebeproevingen van lassers voor smeltlassen van staal. NEN beschrijft het zo: „ISO 9606-1 specifies the requirements for qualification testing of welders for fusion welding of steels.” De kwalificatie geldt niet automatisch voor elk proces, materiaal, positie of product. Voor aluminium bestaat een apart deel (9606-2) (Bron: NEN).
Hoe lang is een lascertificaat geldig?
Er is geen algemene regel dat elk lascertificaat twee jaar geldig blijft. De geldigheid hangt af van de toepasselijke norm, de gekozen verlengingsmethode en de certificerende instelling. Lees daarom altijd de datums en de methode op je eigen certificaat. Die gegevens staan per certificaat vermeld en kunnen per instelling verschillen.
Wat gebeurt er met je certificaat als je van werkgever wisselt?
Je kunt je certificaatgegevens terugzoeken in de openbare certificatendatabase van het NIL. Vraag bij je certificerende instelling na wat je moet doen als je van werkgever wisselt, vóór je tekent (Bron: NIL lasserskwalificatie).
Welke lascursus of lasopleiding past bij jou?
Je kunt lassen leren via een NIL-cursus bij een erkende opleider of via een mbo-opleiding. Een cursus richt zich op één lasproces en niveau. Een NIL-cursus levert geen mbo-diploma op: hij richt zich alleen op lassen, zonder de algemene vakken van een mbo-opleiding (Bron: SBB, kwalificatiedossier).
Op het mbo heetten de lasopleidingen vroeger Basislasser (niveau 2) en Allround lasser (niveau 3). Nu valt lassen onder Medewerker productietechniek (niveau 2) en Allround medewerker productietechniek (niveau 3), telkens met het profiel Lassen (Bron: SBB, tabel oud-nieuw ruime dossiers metaal en metalektro).
- Beginner of hobbyist: kies één lasproces bij een erkende opleider en vraag welk niveau bij jouw startpunt past. Lees ook hoe je als lasser start zonder diploma of ervaring.
- Cursus in de avonduren of in je regio, bijvoorbeeld in Friesland: bekijk de erkende opleidingsinstellingen van het NIL en vraag naar lestijden en locaties.
- Volledig beroepsdiploma: vergelijk BBL en BOL als opleidingsroute.
- Doorgroeien: met een mbo-diploma Allround lasser kun je volgens SBB doorstromen naar werkvoorbereider of naar een NIL-opleiding voor lasspecialist of lascoördinator; NIL beschrijft daarnaast IWS- en IWT-opleidingen met eigen toelatingseisen.
Wat verdien je met een lasdiploma?
Een lasdiploma bepaalt je salaris niet zelfstandig. Je loon hangt af van je cao, functiegroep, functiejaren en arbeidsduur. Daarom noemen we hier geen algemene range, maar de regels en tabellen van enkele cao's voor lassers. Het wettelijk minimumuurloon is sinds 1 juli 2026 €14,99 bruto per uur (Bron: Rijksoverheid, bedragen minimumloon 2026).
In Metalektro, een aparte bedrijfstak naast Metaal en Techniek, loopt de cao Metalektro Basis 2026 van 1 januari tot en met 31 december 2026. De salarissen stegen per 1 januari 2026 structureel met 2% en €43 bruto per maand. De tabel begint bij €2.768,86 in salarisgroep A, functiejaren 0, en loopt in die rij op tot €3.950,20 in groep K (Bron: cao Metalektro 2026 via FNV). Meer staat in cao Metalektro 2026.
De cao Metaalbewerkingsbedrijf, een deelcao van de bedrijfstak Metaal en Techniek, loopt van 1 februari 2026 tot en met 31 januari 2028. De lonen stegen volgens de cao-samenvatting van CNV met 3% per 1 maart 2026. In november 2026 is een eenmalige uitkering van €132 bruto afgesproken en per 1 maart 2027 volgt €115 bruto per maand erbij (Bron: CNV, cao Metaal en Techniek). Welke cao voor jou geldt, lees je in Metalektro of Metaal en Techniek.
In Metaal en Techniek bepaalt de functie-indeling je schaal. Functies waarin laswerkzaamheden een substantieel aandeel hebben worden ingedeeld met behulp van functiefamilie 22A of 22B. Voor speciaal lassen noemt het handboek functiefamilie 22B met functiegroepen 6 en 7 (Bron: Handboek functie-indeling Metaal en Techniek). Heb je een andere indeling, dan kun je bezwaar maken tegen je functie-indeling.
Bruto is niet netto. Je vakantiegeld is wettelijk minimaal 8% van je brutoloon (Bron: Rijksoverheid, vakantiegeld). In 2026 geldt in box 1 voor werknemers onder de AOW-leeftijd 35,75% tot en met €38.883, 37,56% over €38.884 tot en met €78.426 en 49,50% daarboven (Bron: Belastingdienst, tarieven en heffingskortingen). Je nettoloon hangt ook af van loonheffingskorting en pensioenpremie; zie bruto naar netto in de techniek.
Hoe zijn je kansen op werk met een lasdiploma?
UWV noemt lassers als voorbeeld van fysieke beroepen waarop AI nog weinig invloed heeft: „Op fysieke beroepen en persoonlijke dienstverlening, denk aan installateurs, lassers en verzorgenden, heeft AI nog weinig invloed.” Dit zegt iets over het arbeidsmarktperspectief, niet over een salarisbedrag (Bron: UWV, 3 vragen over de trends). Bekijk ook wat een lasser verdient en het actuele aanbod aan technische vacatures voor lassers, zodat je ziet welke certificaten werkgevers vragen.
Welke regels gelden voor lasrook op de werkvloer?
Je werkgever moet in de risico-inventarisatie (RI&E) beoordelen hoeveel lasrook je inademt. Is dat te veel, dan neemt hij maatregelen, zo dicht mogelijk bij de bron: eerst afzuiging bij het lassen en betere ventilatie, en pas als dat niet genoeg is een adembeschermingsmasker (Bron: Arbeidsinspectie, lasrook).
De Nederlandse Arbeidsinspectie schrijft in haar werkinstructie: „De wettelijke grenswaarde voor blootstelling aan lasrook is vastgesteld op 1 mg/m3 lucht (gemiddelde blootstelling over een werkdag van 8 uur).” Dat raakt je ook als je net je lasdiploma hebt gehaald en voor het eerst op de werkvloer staat (Bron: Werkinstructie lasrook, Nederlandse Arbeidsinspectie).
Was dit artikel nuttig?
Laat het ons weten — zo maken we onze artikelen beter.

Veelgestelde vragen
Vraag je werkgever of opdrachtgever welk document precies nodig is. Het NIL is erkend door SZW voor kwalificaties die relevant zijn voor laswerk onder de Pressure Equipment Directive, dus bij drukapparatuur kan een lasserskwalificatie een rol spelen.
Dat hangt af van opleider, lasproces, materiaal, niveau en wat in het pakket zit. Het NIL verwijst voor actuele prijzen naar de tarievenlijst HVO-2025/2026, met prijzen vanaf 1 september 2025. Vraag opleiders om een offerte met lessen, materiaal, examen en herkansing.
Dat verschilt per norm, verlengingsmethode en certificerende instelling, dus er is geen algemene termijn. Lees de datums en de methode op je eigen certificaat. Vraag bij je certificerende instelling wat je moet doen om het certificaat geldig te houden.
Dat hangt af van de opleider. Beheers je het lasproces al door werkervaring, vraag de erkende opleider dan naar de toelatingseisen. Zonder gerichte voorbereiding is de kans op zakken groter. Voor een diploma heb je ook een theorie-examen nodig, anders krijg je een praktijkverklaring.
Een NIL-diploma krijg je na een theorie- en praktijkexamen bij een opleiding. Een lascertificaat of lasserskwalificatie is een persoonscertificaat voor een specifieke lasproef onder een onafhankelijke examinator. Een werkgever of norm bepaalt welk van de twee, of beide, je nodig hebt.
Nee, een NIL-diploma is geen mbo-diploma en staat los van het onderwijssysteem. De NIL-niveaus 1 tot en met 4 zijn ook niet gelijk aan mbo-niveau 1 tot en met 4. Wil je een mbo-diploma, dan volg je een mbo-opleiding met het profiel Lassen.
Bronnen
- Bron: NIL lasserskwalificatie(nil.nl)
- Bron: NIL handvaardigheid(nil.nl)
- Bron: NIL onderwijs(nil.nl)
- Bron: Rijksoverheid, uit welke mbo-opleidingen kan ik kiezen(rijksoverheid.nl)
- Bron: NEN(nen.nl)
- Bron: SBB, kwalificatiedossier(s-bb.nl)
- Bron: SBB, tabel oud-nieuw ruime dossiers metaal en metalektro(s-bb.nl)
- SBB(s-bb.nl)
- IWS-(nil.nl)
- IWT-opleidingen(nil.nl)
- Bron: Rijksoverheid, bedragen minimumloon 2026(rijksoverheid.nl)
- Bron: cao Metalektro 2026 via FNV(fnv.nl)
- Bron: CNV, cao Metaal en Techniek(cnv.nl)
- Bron: Handboek functie-indeling Metaal en Techniek(fnv.nl)
- Bron: Rijksoverheid, vakantiegeld(rijksoverheid.nl)
- Bron: Belastingdienst, tarieven en heffingskortingen(belastingdienst.nl)
- Bron: UWV, 3 vragen over de trends(uwv.nl)
- Bron: Arbeidsinspectie, lasrook(nlarbeidsinspectie.nl)
- Bron: Werkinstructie lasrook, Nederlandse Arbeidsinspectie(nlarbeidsinspectie.nl)



